ก่อนจดประกอบการขนส่ง อย่าเพิ่งเริ่มจากการเตรียมเอกสาร หากคุณเพิ่งซื้อรถบรรทุก กำลังเริ่มธุรกิจขนส่ง หรือบริษัทมีรถไว้ขนสินค้าของตัวเอง คำว่า “จดประกอบการขนส่ง” อาจดูเหมือนเป็นเพียงการนำเอกสารไปยื่นกับสำนักงานขนส่ง
แต่ในความเป็นจริง มีหลายเรื่องที่ควรตรวจให้ถูกต้อง ก่อนเริ่มยื่นคำขอ
ตั้งแต่
- จะจดประกอบการประเภทไหน
- รถใช้ขนสินค้าของตัวเองหรือรับจ้างให้ผู้อื่น
- รถที่จะใช้เหมาะกับประเภทการประกอบการหรือไม่
- มีสถานที่เก็บรถหรือยัง
- พื้นที่จอดเพียงพอกับจำนวนรถหรือไม่
- มีสิทธิใช้สถานที่อย่างถูกต้องหรือไม่
- ต้องมี TSM หรือไม่
- เอกสารบริษัทและวัตถุประสงค์พร้อมหรือยัง
การตรวจเรื่องเหล่านี้ตั้งแต่ต้น ช่วยลดปัญหาที่พบได้บ่อย เช่น ซื้อรถแล้วแต่ใช้กับใบอนุญาตที่ต้องการไม่ได้ เช่าที่จอดแล้วเอกสารใช้ไม่ได้ หรือเตรียมคำขอคนละประเภทกับลักษณะธุรกิจจริง
บทความนี้จึงรวบรวมสิ่งสำคัญที่ควรรู้ก่อน จดประกอบการขนส่งรถบรรทุก เพื่อให้เห็นภาพรวมก่อนลงรายละเอียดแต่ละเรื่อง
1. ก่อนอื่น ต้องรู้ว่าธุรกิจของคุณเป็น “ป้าย 70” หรือ “ป้าย 80”
สำหรับธุรกิจรถบรรทุก สองประเภทที่พบได้บ่อยคือ
ประกอบการขนส่งรถบรรทุกไม่ประจำทาง หรือที่เรียกกันทั่วไปว่า ป้ายเหลือง 70 และ ประกอบการขนส่งรถบรรทุกส่วนบุคคล หรือป้ายขาวดำ 80
สองประเภทนี้ต่างกันที่ วัตถุประสงค์ของการใช้รถ
ขนส่งรถบรรทุกไม่ประจำทาง ป้ายเหลือง 70 — ใช้รถรับจ้างขนส่งให้ผู้อื่น
หากธุรกิจของคุณมีรายได้จากการ รับจ้างขนส่งสินค้าให้ลูกค้า โดยไม่ได้จำกัดเส้นทางตามลักษณะของการขนส่งประจำทาง โดยหลักจะอยู่ในกลุ่มการขนส่งไม่ประจำทาง
ขนส่งรถบรรทุกส่วนบุคคล ป้ายขาวดำ 80 — ใช้รถขนสินค้าสำหรับธุรกิจของตัวเอง
หากบริษัทมีรถไว้ใช้ ขนส่งสินค้าหรือวัตถุดิบของกิจการตัวเอง ไม่ได้รับค่าจ้างจากบุคคลอื่นในการขนส่ง ลักษณะนี้จะเกี่ยวข้องกับการขนส่งส่วนบุคคล
อย่างไรก็ตาม ก่อนยื่นจริงควรตรวจลักษณะงานและเงื่อนไขของกิจการเป็นรายกรณี ไม่ควรเลือกประเภทใบอนุญาตจากสีป้ายเพียงอย่างเดียว
อ่านต่อ : “จดประกอบการขนส่งคืออะไร? ป้าย 80 ป้าย 70 และป้าย 30 ต่างกันอย่างไร”
2. อย่าซื้อรถก่อนตรวจว่า “รถที่จะใช้” เหมาะกับคำขอหรือไม่
อีกหนึ่งข้อผิดพลาดที่พบได้บ่อยคือ ซื้อรถก่อน แล้วค่อยมาดูว่าจะจดประกอบการอย่างไร
ทั้งที่ในขั้นตอนขอใบอนุญาต รถเป็นหนึ่งในองค์ประกอบสำคัญของคำขอ
ควรตรวจอย่างน้อยว่า
- จะใช้รถประเภทใด
- จำนวนกี่คัน
- ลักษณะตัวรถเป็นอย่างไร
- รถจดทะเบียนแล้วหรือยัง
- รถเป็นชื่อของใคร
- มีการดัดแปลงตัวรถหรือไม่
- ขนาดและลักษณะรถเหมาะกับสินค้าที่จะขนหรือไม่
สำหรับการขอใบอนุญาตประกอบการขนส่งไม่ประจำทาง คู่มือประชาชนระบุเอกสารเกี่ยวกับตัวรถ เช่น สำเนาหนังสือแสดงการจดทะเบียนรถ หรือเอกสารรถใหม่ เป็นส่วนหนึ่งของข้อมูลประกอบคำขอ
หากยังไม่ได้ซื้อรถ การตรวจเงื่อนไขก่อนตัดสินใจจึงอาจช่วยลดต้นทุนในการแก้ไขภายหลังได้มาก
3. บริษัทพร้อมสำหรับการจดประกอบการหรือยัง?
หากยื่นในนามนิติบุคคล ควรตรวจเอกสารบริษัทตั้งแต่ต้น
โดยเฉพาะ
- หนังสือรับรองบริษัท
- วัตถุประสงค์ของบริษัท
- ทุนจดทะเบียน
- ผู้ถือหุ้น
สิ่งที่ควรระวังคือ
บริษัทจดทะเบียนแล้ว ไม่ได้หมายความว่าเอกสารพร้อมสำหรับงานประกอบการขนส่งโดยอัตโนมัติ
ควรตรวจวัตถุประสงค์และข้อมูลบริษัทให้สัมพันธ์กับกิจการที่จะดำเนินการด้วย
4. สถานที่เก็บรถ ต้องเตรียมตั้งแต่ก่อนยื่น
หลายคนให้ความสำคัญกับรถและเอกสารบริษัทก่อน แล้วค่อยเริ่มหาที่จอดในภายหลัง
แต่ สถานที่เก็บ ซ่อม และบำรุงรักษารถ เป็นอีกส่วนสำคัญของการขอใบอนุญาตประกอบการขนส่ง
สำหรับป้าย 70 คู่มือประชาชนระบุว่าผู้ขอต้องมีสถานที่เก็บ ซ่อม และบำรุงรักษารถที่สามารถใช้ได้จริง เพียงพอกับจำนวนรถ มีทางเข้าออกสะดวก และต้องมีหลักฐานแสดงสิทธิในการใช้สถานที่
ส่วนการขนส่งส่วนบุคคลมีหลักเกณฑ์เกี่ยวกับสถานที่เก็บรถและพื้นที่ที่ใช้รองรับรถด้วย
ดังนั้น ก่อนเลือกพื้นที่ ควรตรวจ
- ใครเป็นเจ้าของที่ดิน
- ผู้ประกอบการมีสิทธิใช้พื้นที่หรือไม่
- หากเช่า สัญญาเหมาะสมหรือไม่
- พื้นที่ใช้ได้จริงเท่าไร
อ่านต่อ: “สถานที่เก็บรถ จดประกอบการขนส่ง ต้องเตรียมอะไรบ้าง? ”
อ่านต่อ: “พื้นที่จอดรถบรรทุกสำหรับจดประกอบการต้องใช้เท่าไร? ”
5. ต้องมีสำนักงานประกอบการหรือไม่?
ในการยื่นขอใบอนุญาต สถานที่ประกอบการเป็นอีกข้อมูลหนึ่งที่ควรเตรียมให้ชัดเจน
สำหรับคำขอป้าย 70 คู่มือประชาชนระบุถึง รูปถ่ายสำนักงานทั้งภายนอกและภายใน และให้เห็นป้ายสำนักงานเพื่อใช้ประกอบการตรวจสอบสถานที่จริง
ดังนั้น ก่อนยื่นควรตรวจว่า
- ที่ตั้งสำนักงานอยู่ที่ใด
- มีสิทธิใช้สถานที่หรือไม่
- ข้อมูลตรงกับเอกสารบริษัทหรือไม่
- มีป้ายสำนักงานหรือไม่
- สามารถแสดงลักษณะการประกอบกิจการได้ชัดเจนหรือไม่
สำนักงานกับสถานที่เก็บรถอาจเป็นประเด็นที่ต้องพิจารณาร่วมกันตามลักษณะของคำขอ จึงไม่ควรเตรียมข้อมูลแต่ละส่วนแยกกันจนไม่สัมพันธ์กัน
6. TSM เป็นอีกเรื่องที่ผู้ประกอบการใหม่ควรรู้ตั้งแต่ต้น
TSM หรือ Transport Safety Manager คือ บุคลากรจัดการด้านความปลอดภัยในการขนส่ง
หน้าที่ไม่ได้มีเพียงการนำชื่อขึ้นทะเบียน แต่เกี่ยวข้องกับระบบความปลอดภัยของผู้ประกอบการ เช่น
- ความพร้อมของรถ
- ความพร้อมของผู้ขับ
- การเดินรถ
- การบรรทุก
- การติดตามและประเมินผล
ปัจจุบันเรื่อง TSM เป็นสิ่งที่ผู้ประกอบการป้าย 70 และป้าย 80 ควรตรวจพร้อมกับการดำเนินงานด้านใบอนุญาต ไม่ควรรอจนมีรถและเริ่มวิ่งงานแล้วจึงค่อยตรวจ
อ่านต่อ: “TSM คืออะไร? บทบาท หน้าที่ และความสำคัญ”
อ่านต่อ: “รถป้ายเหลือง 70 และ ป้ายขาวดำ 80 ต้องมี TSM ไหม? ”
7. จำนวนรถที่ขอ ไม่ได้พิจารณาจากความต้องการเพียงอย่างเดียว
อีกเรื่องที่ผู้ประกอบการใหม่มักเข้าใจผิดคือ
“อยากขอ 10 คัน ก็ยื่นขอ 10 คันได้เลย”
ในความเป็นจริง จำนวนรถที่ขออนุญาตควรสัมพันธ์กับความจำเป็นของกิจการ
โดยเฉพาะกรณีขนส่งไม่ประจำทาง ป้ายเหลือง 70 อาจต้องมีข้อมูลเกี่ยวกับ ปริมาณงานในการขนส่ง เช่น สัญญาจ้าง ใบเสร็จค่าขนส่ง หรือหลักฐานที่แสดงรายละเอียดงานรับจ้างขนส่ง เพื่อประกอบการพิจารณา
ส่วนการขนส่งส่วนบุคคล กรมการขนส่งทางบกระบุว่าจำนวนรถพิจารณาจาก ลักษณะ ขนาด ความจำเป็น และปริมาณการขนส่งของกิจการ
ดังนั้น ก่อนกำหนดจำนวนรถ ควรตอบให้ได้ว่า
“ทำไมกิจการจึงจำเป็นต้องใช้รถจำนวนนี้?”
8. เครื่องหมายประจำรถก็เป็นส่วนหนึ่งของงานประกอบการ
สำหรับผู้ประกอบการรถบรรทุก ไม่ได้มีเพียงเรื่องสีป้ายทะเบียนเท่านั้น
ในเงื่อนไขการประกอบการยังมีเรื่อง เครื่องหมายประจำรถของผู้ประกอบการ ซึ่งต้องจัดให้ปรากฏบนตัวรถตามหลักเกณฑ์ด้วย โดยคู่มือป้าย 70 ระบุให้เครื่องหมายปรากฏด้านข้างตัวรถด้านนอกทั้งสองข้างและสามารถมองเห็นได้ชัดเจน
จึงควรเตรียมรูปแบบเครื่องหมายและข้อมูลที่เกี่ยวข้องให้เรียบร้อยก่อนดำเนินการในขั้นตอนรถ
ก่อนจดประกอบการ ควรตรวจ 7 เรื่องนี้ให้พร้อม
ถ้าต้องการเริ่มต้นแบบไม่สับสน ลองตรวจตามลำดับนี้
- ธุรกิจขนส่งอะไร? รับจ้างขนให้ผู้อื่น หรือขนสินค้าของตัวเอง
- ต้องใช้ใบอนุญาตประเภทไหน? ตรวจว่าเป็นป้ายเหลือง 70 ป้ายขาวดำ 80 หรือการประกอบการประเภทอื่น
- รถพร้อมหรือยัง? ตรวจจำนวน ประเภท ลักษณะ และเอกสารรถ
- บริษัทพร้อมหรือไม่? ตรวจวัตถุประสงค์ หนังสือรับรอง ผู้มีอำนาจ และเอกสารนิติบุคคล
- มีสถานที่เก็บรถหรือยัง? ตรวจสิทธิใช้พื้นที่ ขนาดพื้นที่ ทางเข้าออก และจำนวนรถที่รองรับได้
- เรื่อง TSM พร้อมหรือไม่? ตรวจว่ากิจการต้องดำเนินการอย่างไรและใครจะเป็นผู้รับผิดชอบ
- หลักฐานความจำเป็นในการใช้รถพร้อมหรือไม่? โดยเฉพาะกรณีที่ต้องแสดงปริมาณงานหรือเหตุผลในการขอจำนวนรถ
หาก 7 เรื่องนี้ชัดเจน การเตรียมคำขอในขั้นตอนต่อไปจะง่ายขึ้นมาก
สรุป ก่อนจดประกอบการขนส่ง ต้องรู้อะไรบ้าง?
การจดประกอบการขนส่งไม่ได้เริ่มจากการกรอกแบบคำขอ แต่ควรเริ่มจากการทำความเข้าใจธุรกิจของตัวเองก่อนว่า
ขนอะไร → ขนของใคร → ใช้รถอะไร → มีกี่คัน → จอดที่ไหน → ใครดูแลความปลอดภัย
เมื่อข้อมูลเหล่านี้ชัดเจน จึงค่อยนำไปวางแผนเรื่อง
ประเภทใบอนุญาต + รถ + สถานที่ + เอกสาร + TSM
โดยเฉพาะผู้ประกอบการรายใหม่ การตรวจให้ถูกตั้งแต่ก่อนซื้อรถหรือเช่าพื้นที่ อาจช่วยลดทั้งเวลา ค่าใช้จ่าย และการแก้ไขเอกสารภายหลัง
ให้ ChabaNex ช่วยตรวจความพร้อมก่อนจดประกอบการ
กำลังจะซื้อรถ เริ่มธุรกิจขนส่ง หรือมีรถอยู่แล้วแต่ยังไม่แน่ใจว่า ต้องจดป้าย 70 หรือป้าย 80 และควรเริ่มจากตรงไหน?
ChabaNex ช่วยตรวจสอบข้อมูลและวางแนวทางการดำเนินงานเบื้องต้นสำหรับผู้ประกอบการขนส่ง
เราช่วยดูตั้งแต่
- ตรวจประเภทการประกอบการ
- ป้ายเหลือง 70 และป้ายขาวดำ 80
- ตรวจความพร้อมของรถ
- ตรวจเอกสารผู้ประกอบการ
- ตรวจสถานที่เก็บรถ
- ประเมินพื้นที่จอดรถ
- เตรียมแผนผังและข้อมูลสถานที่
- ตรวจและแนะนำเรื่อง TSM
- งานทะเบียนและงานที่เกี่ยวข้องกับรถบรรทุก
ยังไม่ต้องมีเอกสารครบทุกอย่างก็สามารถเริ่มตรวจเบื้องต้นได้
ส่งข้อมูล ประเภทธุรกิจ + ลักษณะงาน + จำนวนและประเภทรถ + ข้อมูลสถานที่เก็บรถ มาให้ ChabaNex ช่วยดูว่าควรเริ่มจากขั้นตอนไหนก่อน
วางให้ถูกตั้งแต่ก่อนยื่น ลดขั้นตอนที่ต้องย้อนกลับมาแก้ภายหลัง
FAQ คำถามที่พบบ่อยก่อนจดประกอบการขนส่ง
- ป้าย 70 กับป้าย 80 ต่างกันอย่างไร?
โดยเข้าใจเบื้องต้น ป้าย 70 เกี่ยวข้องกับการขนส่งไม่ประจำทางเพื่อสินจ้าง ส่วนป้าย 80 เป็นการขนส่งเพื่อการค้าหรือธุรกิจของตนเอง ควรตรวจลักษณะการใช้งานจริงก่อนเลือกประเภทคำขอ - ยังไม่มีรถ สามารถเริ่มเตรียมจดประกอบการได้ไหม?
สามารถเริ่มตรวจคุณสมบัติ ประเภทใบอนุญาต บริษัท สถานที่ และเงื่อนไขของรถที่ต้องการใช้ก่อนได้ และในหลายกรณีการตรวจให้ชัดก่อนซื้อรถจะช่วยลดความผิดพลาดได้ - ต้องมีที่จอดรถก่อนยื่นหรือไม่?
สถานที่เก็บ ซ่อม และบำรุงรักษารถเป็นองค์ประกอบสำคัญของคำขอ จึงควรเตรียมสถานที่และหลักฐานสิทธิให้พร้อมก่อนดำเนินการ - ใช้ที่ดินเช่าเป็นสถานที่เก็บรถได้ไหม?
สามารถใช้พื้นที่ของบุคคลอื่นได้ตามเงื่อนไข แต่ต้องมีหลักฐานสิทธิในการใช้สถานที่และควรตรวจรายละเอียดของสัญญาก่อนยื่น - มีรถแค่ 1 คัน ต้องตรวจเรื่อง TSM หรือไม่?
ควรตรวจ เพราะปัจจุบันการบังคับใช้ TSM ครอบคลุมผู้ประกอบการในกลุ่มที่กำหนดตั้งแต่มีรถ 1 คันแล้ว - บริษัทเพิ่งจดทะเบียน สามารถขอใบประกอบการได้เลยไหม?
ต้องตรวจทั้งคุณสมบัตินิติบุคคล วัตถุประสงค์ สำนักงาน รถ สถานที่เก็บรถ และข้อมูลอื่นที่เกี่ยวข้อง ไม่ควรดูเฉพาะวันที่จดทะเบียนบริษัท - ต้องดำเนินการที่สำนักงานขนส่งไหน?
ขึ้นอยู่กับที่ตั้งและประเภทคำขอ โดยกรมการขนส่งทางบกมีทั้งส่วนประกอบการขนส่งสินค้าและสำนักงานขนส่งจังหวัดเป็นหน่วยงานที่รับผิดชอบ และบางกระบวนงานสามารถยื่นผ่านระบบใบอนุญาตประกอบการขนส่งอิเล็กทรอนิกส์ได้
หมายเหตุ: หลักเกณฑ์และรายการเอกสารอาจแตกต่างตามประเภทการประกอบการ ลักษณะรถ จำนวนรถ สถานที่ และข้อเท็จจริงของผู้ขอ ควรตรวจสอบหลักเกณฑ์ที่ใช้กับคำขอจริงอีกครั้งก่อนดำเนินการ
